dinsdag 30 maart 2010

Duizend schitterende zonnen


Khaled Hosseini

Khaled toont zich, net als in De vliegeraar (zie het begin van deze blogsite), een meesterverteller.
Weer speelt het verhaal zich af in Afghanistan, tegen de geschiedenis van een land dat beurtelings van de Afghanen zelf is, door de Sovjets bezet, door de Amerikanen "bevrijd", door de Taliban "gered" en door de onderlinge stammen verdeeld wordt.
In De vliegeraar ging het verhaal meer over de mannen, in Duizend schitterende zonnen komen de vrouwen, de meest verachtelijke schepsels in de ogen van de Taliban, aan bod.

Het verhaal gaat over twee vrouwen, Mariam en Laila, ze zouden moeder en dochter kunnen zijn, maar komen uit totaal verschillende milieus. Toch zijn het lotgenotes wanneer ze beiden getrouwd zijn met dezelfde tirannieke man. Protesteren helpt niet, hij heeft het recht volledig aan zijn kant. De oorlogen en aanslagen, de dood en vernieling die dit alles met zich meebrengt maakt er het leven zeker niet gemakkelijker op.

In dit boek kom je woede, onmacht en verdriet tegen, maar ook hoop en een eindeloze bewondering voor een volk en vooral zijn vrouwen die steeds weer rechtkrabbelen, ondanks alle tegenslagen en blijven hopen op betere tijden.

Hossein schrijft in een vlot leesbare stijl en draagt zijn boek op aan alle vrouwen van Afghanistan.
Moge hij nog duizend schitterende boeken schrijven.

zondag 28 maart 2010

Is een robot ook maar een mens?


Auteur: Peter Cave

Peter Cave is filosoof die, althans volgens mij, zichzelf goed vindt.  Hij geeft lezingen over heel de wereld een werkt mee aan een BBC radioprogramma.  De ondertitel van dit boek is: "33 humoristische overpeinzingen".  Het zijn inderdaad 33 korten los van elkaar staande hoofdstukjes over een filosofisch onderwerp, of ze grappig zijn laat ik aan de lezer over.  De rode draad door het boek is dat elk stukje een paradox behandelt.

Als dit filosofie is, weet ik waarom ik geen filosoof geworden ben.  Cave probeert in alle hoofdstukjes een paradox te vinden waar er niet altijd één is.  Hij doet dit door alles zo ver uit de context te rukken dat er geen verband meer bestaat tussen de paradox en de initiële probleemstelling.  Akkoord, in de wiskunde wordt ook steeds geabstraheerd, maar daar wordt elke stap wel bewezen.  In de filosofie, of tenminste in dit boek, niet.  Volgens mij is het bvb not done om materiële zaken trachten te verklaren door er kwantummechanica bij te sleuren.  Dat is net een stap te ver.

Anderzijds, heeft dit boekje ook wel z'n verdiensten.  Het zet je af en toe toch wel aan het denken.  Vooral als het over politieke ideeën gaat of over het al dan niet bestaan van God (of goden in het algemeen).

Al bij al een boekje dat op de salontafel mag liggen om zo af en toe eens een stukje in te lezen.

maandag 22 maart 2010

In Onschuld

Auteur: Cathy Coote
Coote schreef deze roman op haar negentiende - een knappe prestatie die dan ook veel aandacht kreeg. 
In de vorm van een brief aan haar geliefde beschrijft de naamloze ik-figuur, een zestienjarige scholiere, hoe ze haar verlegen, schutterige leraar verleidt. Dit is het begin van een verhouding die op dramatische wijze uit de hand loopt. In de roman komt - uiteraard - veel seks voor, maar de beschrijvingen van de diverse copulaties zijn volstrekt aseksueel en in hun kilte zwaar deprimerend. Het gaat de ik-figuur ook niet zozeer om de seks als wel om het uitleven van haar machtsfantasieën, iets waar de onbeholpen leraar aanvankelijk geen weet van heeft. Coote weet haar personages raak te karakteriseren en in dat opzicht is het boek dan ook zeker geslaagd te noemen. Eigenlijk wordt het oorspronkelijke Lolita verhaal op zijn kop gezet: Wat als de dader een zestienjarig schoolmeisje is?
 Immers, van een meisje met zulke fantasieën is het makkelijker te accepteren dat zij hem verleidt in plaats van andersom, of niet ?

zaterdag 20 maart 2010

De aanslag

Auteur : Harry Mulisch

De hoofdpersoon in het boek is Anton Steenwijk. Net voor het einde van de WO II wordt een collaborateur (Fake Ploeg) neergeschoten voor het huis van zijn buren die het lijk voor het huis van de Steenwijks slepen. Hierna steken de Duitsers het huis van de Steenwijks aan en worden de ouders en broer van Anton geëxecuteerd. Hoewel Anton het ontkent, is hij de rest van zijn leven, eigenlijk, bezig met uitzoeken van wat er gebeurd is.
Van het boek is er een film gemaakt: “De aanslag” van Fons Rademakers. De figuur van Truus Coster in het boek is gebaseerd op een (échte) Nederlandse verzetstrijdster Hannie Schaft. (van haar werd er trouwens eveneens, apart van het boek, een film gedraaid beter bekend als “Het meisje met het rode haar”) .
Het boek is erg indringend geschreven met veel zin voor details die de sfeer van bezet Nederland (in België zal het wel hetzelfde zijn geweest) perfect oproept. Het begint heel spannend daarna zakt de snelheid spijtig genoeg wat weg. Anderzijds blijf je lezen want je wil uiteraard weten wat er echt gebeurd is.
'Schuld en Zoektocht' staan centraal in de bestseller ‘De Aanslag’. 
Het thema van het boek is het probleem van schuldvraag. Wie is er schuldig aan de aanslag? Wat oorspronkelijk overduidelijk is wordt meer en meer in vraag gesteld. Niets is wat het lijkt, wit en zwart bestaan niet. Zo zijn er 'slechte' Nederlanders en 'goede' Duitsers. 
Voor wie een glimp wil opvangen van de bezettingsjaren, is dit literair werk een uitstekende uitvalsbasis. Brr, nogmaals, blij dat ik het nooit heb moeten meemaken.

donderdag 18 maart 2010

Brabo en de reus

Auteur: Inge Schoups

In dit kleine werkje wordt de Brabolegende nogmaals uit de doeken gedaan. Ja OK, we weten allemaal dat Brabo de hand van Antigoon in de Schelde wierp en dat alzo de naam (H)Antwerpen onstond. Maar Inge Schoups gaat verder en deed onderzoek naar de historische waarheid van deze legende. Naast een stukje Antwerpse geschiedenis kan je ook nog andere legendes lezen die met het ontstaan van Antwerpen zijn verbonden en hoe dat het komt dat Brabo daar in zijn blootje staat, daar waar hij elders (Berchem) wordt afgebeeld als een Romeins soldaat.Verder kom je veel te weten over de reus Antigoon en de hedendaagse commercie rond deze stadsfiguren. Een leuk boekje met veel foto's en tekeningen om lekker even chauvinistisch uit te glijden.

woensdag 10 maart 2010

Requiem voor Newton


Klaas Landsman

De auteur is een Nederlands fysicus die een aanstelling kreeg in Cambridge.
Als vurig aanhanger van Newton is hij maar wat vereerd dat hij mag werken op dezelfde universiteit, wel niet op hetzelfde college, als zijn grote idool.
Landsman is er van overtuigd dat iedereen op de unief dezelfde mening is toegedaan als hij, dat alleen Newton de grootste wetenschapper kan zijn. Hij gaat op onderzoek uit om meer te weten te komen over Newton.
Wat volgt is eigenlijk wetenschapsgeschiedenis, wie wat, hoe en waarom heeft bedacht, wat daar het gevolg van was, doorspekt met het verhaal van het leven van een docent op een Engels universiteitscollege.
Een heel onderhoudend boek voor mensen die wel eens willen kijken naar de mensen achter de wetenschappers en de geschiedenis van de fysica. Niet saai of duf en zeker niet te moeilijk.

Slaapliedjes voor kleine criminelen


Heather O'Neill

Vader Jules (27) en dochter Baby (12) wonen in Montreal, nooit ergens lang, want als drugsverslaafde heeft pa geen geld voor de huur. Mama stierf toen ze 16 jaar was onder vreemde omstandigheden waar Jules nooit over wil spreken.
Hoewel Jules zijn best doet om voor Baby te zorgen, komt er weinig goeds van. Baby zit telkens weer op een andere school, heeft geen vrienden of ze zijn al even beschadigd als zij. Er is geen enkele structuur en houvast in haar leven.
Zowel Jules als Baby komen in sociale vangnetten terecht, maar net als het allemaal een beetje op zijn plooi komt, worden ze er weer uitgesmeten.
"Niemand die de pleegzorg in gaat, schrijft een afscheidsbrief. Het eerste wat ze je daar leren is dat je geen afscheid waard bent."
Baby leert dus al snel wat ze waard is in de ogen van de anderen: niks.
Je hoeft helemaal geen psycholoog of pedagoog of wat dan voor -"oog" te zijn om te begrijpen wat Baby nodig heeft: warmte, liefde, aandacht. Die krijgt ze van Alphonse, een twintiger, die voor haar zorgt, met haar slaapt, haar verslaafd maakt aan heroïne en verkoopt aan pedofielen en zo zijn verslavingen betaald.

Er lopen weinig normale mensen in dit boek rond, al lijkt het me in sommige milieus niet zo heel ver gezocht. Gelukkig is het niet al kommer en kwel, er zit ook wel wat humor in en blijft er vooral het geloof in de mensheid.
Verteld door een kind dat te vroeg te veel ziet, maar doordat je veel sympathie voor haar voelt, wordt het nergens te donker.

Noordgrens


Jim Lynch

Brandon Vanderkool is een vreemde figuur, een autist?, heel struis, komt moeilijk uit zijn woorden, heeft amper sociale vaardigheden, maar ziet heel veel meer dan de anderen, ook omdat hij fanatiek vogels bestudeert.
Brandon gaat bij de grenspolitie op de "langste onbewaakte grens van de wereld", die tussen Noord-Amerika en Canada. Hij vangt er drugskoeriers, illegalen,... alsof het niks is. Al gauw spreekt men van een gave, hoewel het eigenlijk vooral komt omdat hij steeds op zoek is naar vogels en zo op plaatsen komt, of dingen ziet die anderen niet zien.
Het zet zo wel het een en ander in gang, plots lijkt het alsof alle criminelen en illegalen over de grens willen, althans volgens de pers en de politici. Er wordt compleet overgereageerd -waar hebben we dat nog gehoord- en men spreekt al van terrorisme en aanslagen en beveiligingscamera's en van zeer gevaarlijke toestanden.
Brandon keert dan maar terug naar zijn vader en diens boerderij.

Een goed boek, hoewel cynisch, ook met de nodige humor en vooral de boodschap "Laat ons aub met de voetjes op de grond blijven en eerst eens nadenken voor we iets doen".
Er lopen een aantal prettig gestoorde figuren in het boek rond.

De legende van de kapers


Jane Johnson

De legende van de kapers is een historische roman met twee verhaallijnen. Een speelt zich af in de zeventiende eeuw, de ander in het heden.

De legende van de kapers is het verhaal van Julia die zich na het verbreken van een ‘relatie’ verdiept in het dagboek van de zeventiende-eeuwse Catharine. Het blijkt een wonderlijk relaas over een mensenhandel waarbij kapers uit het Middellandse Zeegebied (kapers van Salé) niet schromen om naar Zuid-Engeland te varen om hun ‘buit’ in te slaan. De vertelster volgt Catharines spoor tot in Marokko waar ook haar eigen levensverhaal een bijzondere wending neemt.

Bij slavernij denken we niet meteen aan mensen die werden ontvoerd uit hun huizen in Zuid-Engeland om te worden verkocht in Marokko, maar toch is dit een historisch gegeven.
Een goed boek, zonder meer, het gaat o.a. over de liefde en rancunes, met een vleugje cultuur en geschiedenis.

Een lange, lange weg


Sebastian Barry

In Dublin groeit William -Willie- Dunne op. Zijn vader hoopt vurig dat zijn enige zoon, er zijn nog drie meisjes, in zijn voetsporen zal treden en bij de politie zal gaan. Willie is met zijn 1.65 m echter te klein en besluit dan maar om bij het leger te gaan, om te vechten in Vlaanderen en ze daar te bevrijden van de Duitsers. Het enige waar hij op hoopt is dat de oorlog al niet gedaan zal zijn voor hij aan het front is.
Het verhaal gaat dus over een gewone jongen die in de loopgraven rond Ieper in WO I de waanzin van de oorlog beleefd. De koude, de hitte, de vermoeidheid, de honger, het tekort aan drinken of aan wat dan ook, zijn eerste en tweede gifgasaanval, er wordt hem en ons niks bespaard. En net als je denkt, nu kan het echt niet meer erger, nu hebben ze het zwartste van het zwartste bereikt, hoeveel kan een mens maar verdragen, dan, dan wordt het nog veel erger.
Wanneer Willie op verlof naar huis mag, komt hij in de Paasopstand terecht, een groep die rebeleert tegen de Engelse overheersing in -toen nog een- Ierland. Het maakt dat er in vele families twist komt over deze kwestie, zo ook bij Willie en zijn vader.

Het boek is geschreven in een sobere stijl, geen heroïek, geen bravoure, geen tranerig gedoe. Gewoon zoals een jongen van 18 jaar het hele gebeuren beleeft en ondergaat, in zijn hoop, zijn wanhoop, zijn doodsangst, samen met zijn kameraden. Het is natuurlijk een hard en een triest verhaal, maar het boek stemt vooral tot nadenken.
Een zeer goed boek, in een mooie stijl, maar dat zijn we van Barry gewend (zie ook De geheime schrift)