Papyrus door Irene Vallejo

Een boek over boeken.
Een boek over de geschiedenis van het schrift, van de geniale uitvinding van het alfabet.
Dankzij die 26 tekens en een paar afspraken, kon ik het boek lezen en kan ik jullie erover vertellen via deze blog. Dankzij de uitvinding van het schrift, spreken auteurs over de tijden tot ons. De evolutie van het boek zelf, van tekens in het zand, op wastabletjes tot wat nu.

Het is een dik boek, vol geschiedenis (Midden-Oosten, Alexandrië, Griekenland, Rome,...), filosofie, weetjes, tips voor boeken om te lezen. Kortom, een grote liefdesverklaring aan het geschreven woord en aan iedereen die er zijn steentje toe heeft bijgedragen, zelfs soms zijn of haar leven voor heeft gegeven. Boeken hebben al vele stormen doorstaan, censuur of verplichte lectuur,...Er is echt heel veel te vertellen over boeken en het schrift.

Ik heb dit boek met heel veel plezier gelezen. Het is geschreven in een vlotte taal. Het simpele feit dat ik na zo lange tijd nog eens iets op deze XRR-blog post, zegt genoeg denk ik.

Grote Verwachtingen in Europa

 Auteur: Geert Mak

Grote Verwachtingen is de opvolger van 'In Europa' waarin Geert Mak een uitgebreide bloemlezing geeft van de geschiedenis van Europa in de bewogen 20ste eeuw. Dit nieuwe boek gaat over de nog recentere geschiedenis van Europa, nl. de eerste 20 jaar van de 21ste eeuw.

Zoals we gewoon zijn van Mak is ook dit weer een uit de kluiten gewassen werk. Degelijk, onderbouwd, grondig. Een must-read voor iedereen die de gang van zaken in deze verwarrende en snel evoluerende tijden toch enigszins wil begrijpen, ver weg van de waan van de dag. Tal van onderwerpen worden met feiten gedocumenteerd, toegelicht met kennis van zaken en gestoffeerd met anekdotes en/of persoonlijke meningen van bekende maar ook gewone burgers van overal in Europa. Ook Bart Somers, in de hoedanigheid van burgemeester van Mechelen, krijgt enkele bladzijden toebedeeld om zijn beleid inzake migratie en vluchtelingen in z'n stad toe te lichten. Deze tussenkomsten geven de algemenere historische beschouwing een persoonlijke, menselijke maar ook lokale kijk. Steeds interessant, soms ook wat langdradig.

Geert Mak schets een Europa van politieke besluiteloosheid en machteloosheid. Niet zelden blijken politici goede goede raad van experten in de wind te slaan (waar hebben we dat nog gehoord?). Of wordt eigenbelang of lokaal belang belangrijker dan het Europese. Heel vaak blijkt ook onkunde en te weinig kennis van zake bij de Europese leiders de basis te zijn van slechte of verkeerde beslissingen. 

Uit dit boek blijkt ook dat de Europese eenheid niet vanzelfsprekend is. Een sociale en politieke unie lijkt verder weg dan ooit. Verrechtsing en polarisering (synoniemen?) zetten burgers (opnieuw) tegen elkaar op. Tegelijk wordt door de EU-leiders vaak voorbij gegaan aan de grote verschillen tussen bv. het platte land en de steden, tussen Oost- en West-Europa en tussen het rijke noorden en arme zuiden. Uit de getuigenissen uit de praktijk blijkt dat politiek en hoge ambtenarij heel ver af staan van de realiteit die de Europese burgers ervaren, vooral in die regio's die de trein van de vooruitgang, of wat daar moet voor doorgaan, gemist hebben. De logge administratie, regelneverij en de soms dubieuze rol van de media doen het Europese project uiteraard geen goed. 

Opvallend, de hele klimaatproblematiek blijven een voetnoot in dit voor de rest behoorlijk complete werk. Niet dat het verzwegen of geminimaliseerd wordt, in tegendeel. Het geeft vooral aan dat klimaat in de eerste twintig jaar in Europa, en bij uitbreiding in de wereld, helemaal niet zo hoog op de agenda stond. De eerste schoolstaking van Greta Thunberg dateert dan ook nog maar van 2018 (het boek is gepubliceerd in 2019).

Dit boek is verhelderend en geeft gefundeerd inzicht in onze heel recente hedendaagse geschiedenis die gedomineerd wordt door fake news, propaganda en tendentieuze berichtgeving.

Dirk

Titel: Waarom ik al heel mijn leven GROEN stem
Auteur: Karel Michiels

Ondanks de titel is dit boek geen pamflet voor Groen, geen boek over het partijprogramma, geen lofzang over het groene gedachtegoed, geen verkiezingspropaganda, geen partijstandpunt, ook geen partijpublicatie. Juist dat maakt het zo interessant.

De auteur beweert zelfs geen lid te zijn, en ook nooit geweest, van Groen of AGALEV. Dat kan je natuurlijk niet weten maar waarom zou hij erover liegen? Karel Michiels beschrijft het levensverhaal van de groene beweging van in de jaren '70 van de vorige eeuw tot nu. Dat verhaal loopt samen met zijn eigen levensverhaal. Michiels was één van de eerste adepten van pater Luc Versteylen, de stichter van de groene beweging, van Anders gaan Leven (niet de partij, wel de beweging, van de Groen Fietsers en (mede)organisator van tal van milieuacties zoals die tegen het duwvaartkanaal. Ja, Luc Versteylen was pater. De groene beweging heeft diepe christelijke wortels. Waarom dat vandaag niet meer zo is wordt duidelijk beschreven. Tussendoor ontdek je dat burgeracties en burgerprotest, op lokaal en/of federaal niveau, wel degelijk resultaten kunnen opleveren. Zeer actueel in het licht van de gele hesjes en klimaatspijbelaars.

Je leert ook de tegenslagen kennen, en de menselijke kantjes. Ook in de groene beweging waren/zijn er ego's. De discussies tussen de realo's en de fundi's, de keuzes die werden gemaakt, de stap van beweging naar partij, de opkomst, groei, pijnpunten, neergang,... alles komt voorbij. Het leuke is dat dit geschreven is door iemand die dicht genoeg bij de hoofdrolspelers staat of stond maar er net ver genoeg van af om het te objectiveren. Karel Michiels vertelt alles door een persoonlijke bril, hoe hij de evolutie als jongeling, jong volwassene en volwassene heeft meegemaakt en beleefd. Hij is het duidelijk niet altijd eens met de beweging of partij, zet zichzelf dan weer in het kamp van de fundi's, dan weer bij de realo's. 

Kortom, een interessant boek over een kleurrijk deel van de Belgische (Vlaamse) politieke geschiedenis.

Een aanrader.

Het wolfsmeisje

Auteur Wim Coster

In 1717 wordt in de bossen bij Zwolle een volkomen verwilderd meisje aangetroffen. Na lang puzzelen blijkt ze uit Antwerpen afkomstig te zijn. Als peuter verdween ze nadat een vriendelijke dame aan de moeder vroeg of ze met het kind eens een wandelingetje mocht maken. Nadien was ze spoorloos. Hoe goed ook er naar haar gezocht werd door de moeder en de autoriteiten, ze was nergens te vinden, tot ze jaren later opdook in het Nederlandse Zwolle. Haar aaneengegroeid kleine teentje gaf het sluitend bewijs dat het Anna-Maria was, later werd ze door de moeder ook herkend.

Tot daar het volledige verhaal. Wie een avontuurlijke of spannende roman had verwacht, komt bedrogen uit. Het is een nogal saai semi-wetenschappellijk werk geworden met talloze uitweidingen over verdwenen en verwilderde kinderen in Europa. Wat er gebeurde tussen haar ontvoering, hoe ze overleefde en de dag dat ze ontdekt werd, wordt met geen woord over gerept. Hoe het haar verder verging, wordt nauwelijks aangeraakt. Heeft ze leren spreken of is ooit getrouwd ?

Waarom een boek schrijven van 182 bladzijden wat in een tiental regels kan gezegd worden. Ontgoocheling.

Mijn zuster, Frida Kahlo

         Auteur:   Bárbara Mujica

Door de ogen van haar iets jongere zus Christina wordt in deze roman verteld over het leven van de Mexicaanse schilderes Frida Kahlo (1911-1954). Dat begint met haar jeugd in Mexico en o.a. haar kinderverlamming waardoor ze blijvend mank werd. Al vroeg bleek haar grote artistieke talent. Na een zwaar ongeluk is haar gezondheid blijvend zwak. Op haar 18e trouwt ze met de bekende schilder en vrouwenversierder Diego Rivera, die later ook een relatie met Christina heeft, wat een scheiding inleidde, hoewel Frida en Diego eind 1940 hertrouwen. Hoewel gebaseerd op feiten is het verhaal fictief. Het geeft een reëel beeld van Kahlo's leven, haar karakter en relatie en rivaliteit tussen de zusjes. Dát maakt deze roman een beetje verteerbaar. Er is echter weinig aandacht voor haar artistieke ontwikkeling en de verhaallijn van deze redelijk vertaalde roman is matig.

Kruistocht in spijkerbroek

Auteur: Thea Beckman

Rudolf een 16-jarige jongen uit Amstelveen wordt door twee geleerden via een teletijdmachine getransporteerd naar de 13e eeuw ten tijde van de kinderkruistochten. Hij red Leonardo van een overal door boeven. Rudolf moet echter op het afgesproken tijdstip terug op de plaats staan om hem te kunnen terugflitsen naar de 20e eeuw, maar hij mist de afspraak. Noodgedwongen blijft hij in het jaar 1212. Op dat ogenblik trekt er een karavaan van duizenden kinderen voorbij. Hij en zijn vriend helpen waar ze kunnen, want vele kindjes zijn onderkomen, hebben nauwelijks te eten, zijn ziek en sterven langs de kant van de weg. Rudolf met zijn 20-eeuwse kennis weet een roodvonkepidemie in te dijken, voor voldoende eten te zorgen en organiseert knok-, voedsel-, verdedigings-, hulp-, en medische teams. Zeer tegen de wil van de twee streng religieuze volwassen geestelijken die de leiding hebben. Dat lijdt tot wrijvingen en het komt zelfs tot een proces wegens godslastering. Rudolf dreigt op de brandstapel terecht te komen. Onder druk van de kinderen die intussen wel gevoed zijn, voldoende verpleegd worden en zich veilig voelen bij Rudolf moeten de twee geestelijken inboeten. Voor de boeg ligt echter de grote oversteek, de Alpen, om Italië te kunnen bereiken.

Ze trotseren de elementen, zelfs een ontvoering van vijftig kinderen en komen in Genua aan.

Daar ontdekken ze dat het een complot is, gesmeed door een van de twee zogenaamde geestelijken.

De zwendel wordt op tijd ontdekt. Een deel van de kinderen blijft ter plaatse en een deel trekt door naar het zuiden van Italië. Daar vindt Rudolf een aluminium doosje. Hij alleen weet dat dit enkel afkomstig kan zijn uit de 20e eeuw.

De roman is eigenlijk een boek voor oudere kinderen. Ik was toch nieuwsgierig en heb het werk ontleend uit de jeugdbibliotheek. Het is een vlot verteld verhaal waarin je meegesleept wordt in de avonturen. Het heeft een zeker James Bond gehalte, Rudolf lukt in alles en buiten een paar schrammen en een buil, komt hij ongeschonden uit de vele conflicten die hij moet trotseren.

Voor jonge tieners zal dit wel een ontzettend spannende roman zijn. Als volwassene heb je hier en daar toch wat vraagtekens, maar het blijft een leuk verhaal en “geloofwaardig” verteld.

Droom van Gouden Bergen

Ling Zhang

In 1879 gaat de 16-jarige Fong Tak-Fat aan boord van een oceaanstomer naar Canada, naar de Gold Mountain, zoals de Chinezen de westkust van Canada noemden;  vastbesloten daar een leven op te bouwen en zo ook de familie in China te helpen.
Dit is het begin van een familiesaga, over hoe de leden van de familie over vier generaties in twee verschillende omstandigheden proberen te overleven.
Het leven van de Chinese mannen was keihard in Canada, aangeworven om de spoorwegen aan te leggen, kregen zij het vuilste, gevaarlijkste en hardste werk, het minst loon en het slechtste eten. Toch probeerden ze nog wat geld te sturen naar hun vrouw en kinderen in het thuisland. Ook daar was het leven ver van gemakkelijk voor de achtergebleven vrouw en haar kinderen. Kinderen die vaak hun vader nog nooit of amper een of twee keren hadden gezien, totdat de jongens oud genoeg waren om ook naar de Gouden Bergen te gaan om "dollarbrieven" te kunnen verdienen.

Een boeiend verhaal over een stukje geschiedenis waar we niet zoveel vanaf weten. Geschreven in een strakke stijl. Een goed boek, eentje dat je moeilijk kan wegleggen. Toch ook een puntje van kritiek: de verhalen van de verschillende generaties en dan nog eens die in China en in Canada worden door elkaar verteld. Hoewel er boven het hoofdstuk telkens de plaats en de tijd wordt meegegeven, is er soms wat verwarring, mee omdat de Chinese namen nogal op elkaar lijken en je vooral in het begin nog niet goed de verschillende personages kent.
Dit mag je zeker niet tegenhouden het boek te lezen.

Grepen uit de geschiedenis van de Wiskunde

Auteur: A.W. Grootendorst


Grotendorst probeert een beknopte en per definitie onvolledig en arbitrair overzicht te geven van de wiskunde.  Hij doet dit in een zware academische taal en veronderstelt een wiskundekennis die dat van de gemiddelde hoger opgeleide lezer overstijgt.

In een eerste deel geeft de auteur een overzicht van wat wiskunde zoal omvat en hoe theorieën ontstaan en verspreid worden, en plaatst dit in een historische context. In een volgend deel gaat het over het omgaan met getallen in de Oudheid.  Uiteraard komen Pythagoras, Euclides en andere Oude Grieken hier uitgebreid aan bod.  Enkele interessante en zelfs leuke weetjes over de getaltheorie worden aangehaald en uitgewerkt.  Daarna wordt stilgestaan bij de ondermaatse kennis en teloorgang van de wiskunde in de (vroege) Middeleeuwen en de rol van de kerk en religie hierin.  Vanaf de zestiende en zeventiende eeuw neemt de wetenschap in het algemeen weer een hogere vlucht. Dit wordt onderstreept door een overzicht van het leven en werk van Euler, één van de briljantste wiskundigen uit de geschiedenis.  Hij wordt niet voor niets de vader van de analyse genoemd.  Vanaf de achttiende eeuw wordt de wiskunde heel divers en opgesplitst in verschillende deelgebieden.  Grotendorst haalt enkele problemen aan die in die tijd gesteld en opgelost werden en maakt duidelijk dat interdisciplinaire samenwerking nodig is.  Toen al!

Grepen uit de geschiedenis van de wiskunde is een interessant boek maar het vraagt doorzettingsvermogen en toch enig wiskundig inzicht om het uit te lezen.  Jammer van het academisch taalgebruik.  Een aanrader voor de freak...

Het boek Henry

Hilary Mantel

Deel twee van de trilogie rond Thomas Cromwell.
(Deel 1, Wolf Hall heb ik op deze blog al besproken)

Thomas Cromwell is, in tegenstelling tot zijn latere familielid Oliver Cromwell,  misschien niet zo bekend bij het grote publiek, maar hij was de machtigste man in Engeland van Hendrik VIII, na zijn koning. Hij is voor een groot deel mee verantwoordelijk voor het schisma van de Anglicaanse kerk.
Hoewel Thomas Cromwell de zoon van een eenvoudige smid is, -waaraan hij aan het hof trouwens steeds wordt herinnerd- heeft hij als geslepen meesterbrein, alle touwtjes in handen.

Dit boek pretendeert nooit een historische weergave van de feiten te zijn, maar enkel een weerslag van hoe het zou kunnen geweest zijn. Dit boek handelt vooral over de periode dat Anna Boleyn al koningin is tot haar executie en het huwelijk van de koning met Jane Seymour vanuit het standpunt van Cromwell en welke hand hij daar in had. Hier geen uitgebreide verhalen over de koning, geen wellustige taferelen over incest en overspel, maar wel de zorgen van een man, Cromwell, wiens hoofd ten allen tijde zeer wankel op zijn lichaam staat en zijn moeilijke weg tussen de intriges en een wispelturige koning door.

Een historische roman, die je een ander beeld geeft van gebeurtenissen die genoegzaam bekend zijn.

Mantel won met de twee eerste boeken uit de aangekondigde historische trilogie de Man Bookerprijs, zowat de meest prestigieuze literaire prijs ter wereld.

Een vrouw op de drakentroon

Auteur:   Mayli Wen                                       

 
Deze fictie roman is gebaseerd op de ware gebeurde feiten tijdens het regentschap van Keizerin Tzu Hsi in het China ten tijde van de Qing dynastie (19^e eeuw). Wanneer het mooie jonge meisje Yeherana uit de verarmde burgerij toetreedt als concubine van de keizerlijke harem baart zij als enige een opvolger voor het uitgestrekte rijk, ondanks de Keizer getrouwd is met Tzu An. De Keizer sterft jong en het kind van Yeherana is amper enkele jaren oud. Zodoende beslist de Opperraad om de twee jeugdige dames tot Keizerin-moeder (Tzu Hsi) en Keizerin-weduwe (Tzu An) naar voor te schuiven tot het jongetje de volwassen leeftijd  heeft bereikt. Om hier heel het verdere plot uit de doeken te doen is misschien wat te omslachtig. We volgen beide Keizerinnen in een tijd van hofintriges, samenzweringen en opstanden. Na een korte ziekte (historisch waarschijnlijk griep) overlijdt Tzu An en wederom wordt Tzu Hsi gevraagd het regentschap op zich te nemen, te meer de nieuwe Keizer ook op zijn beurt al overleden is. Tzu Hsi zet een neefje van haar op de troon maar dit jongetje blijkt ook van zwakke gezondheid en psychologisch zo onder de knoet van de Keizerin-moeder dat de Keizerin eigenlijk het land regeert (tot op hoge leeftijd). Het magistrale verhaal leest vlotjes weg en de debuterende Wen blijft trouw aan de historische context. Als je historische feiten erop naleest valt het op dat de namen in het boek verschillen. In een nawoord verklaart Wen hoe dat komt. Voor het spellen van de Chinese namen heeft ze gebruik gemaakt van de Wade-Giles transliteratie in plaats van het Pinyin-systeem. Tzu Hsi in het Pinyin is bijvoorbeeld Cixi en zo vind je het ook in de geschiedenisboeken. Een hele kluif deze roman, die een goed inzicht geeft in het China van voor Mao. Een echte aanrader

Gods filosofen

James Hamman

Hoe in de Middeleeuwen de basis werd gelegd voor de moderne wetenschap.

Wij hebben altijd geleerd dat de Middeleeuwen een duistere en donkere periode was, maar volgens James Hamman is dit totaal fout en daar probeert hij ons in dit boek van te overtuigen.
Men was toen niet zo onbeschaafd en onwetend als wij nu wel denken, al wil hij zeker niet beweren dat het geen moeilijke periode was om in te leven.
Er werden wel degelijk ontdekkingen gedaan in de Middeleeuwen, de wetenschap stond niet stil en wetenschappers werden ook niet tegengewerkt. Dit wil niet zeggen dat de kerk geen problemen had met een aantal stellingen, maar die niet in die mate dat zij echt blokkerend werkte. Meestal werd er naar een compromis gezocht en niemand werd op de brandstapel gezet vanwege zijn wetenschappelijke overtuigingen.
De Aarde was niet plat in de Middeleeuwen en het getal nul was nooit verboden of onmogelijk voor de kerk, om maar een paar voorbeelden te noemen.
De filosofen en natuurfilosofen (wiskunde, fysica en chemie bestonden nog niet als dusdanig) legden, met dank aan de katholieke universiteiten, echt wel de belangrijke basis voor de wetenschappers van de zestiende eeuw.
Ons beeld van de donkere Middeleeuwen hebben we aan de protestanten en vooral de humanisten te danken, volgens de auteur. De protestanten hadden er baat bij om de katholieke instellingen als niet belangrijk en dom te doen lijken. De humanisten zweerden dan weer bij alles wat de Grieken en Romeinen hadden nagelaten en gingen compleet voorbij aan de inzichten en ontdekkingen van de Middeleeuwers. Zo werd er weer gesteund op de inzichten van Aristoteles en Plato, waarvan men ondertussen al had bewezen dat ze vaak achterhaald waren.

Een heel boeiend en interessant boek als je geïnteresseerd bent in wetenschapsgeschiedenis en -filosofie. Heel uitgebreid en zeer overtuigend brengt James Hamman zijn stelling. Het geeft een heel ander beeld van die periode waarvan we eigenlijk niet zoveel weten en geeft soms verrassende weetjes.

De race naar de atoombom

De wonderjaren van de natuurkunde (1895 - 1945)

Rogier Deckmyn

Op het einde van de 19e en het begin van de 20ste eeuw deden wetenschappers fascinerende ontdekkingen. Langzaam maar zeker ontsluierden geleerden de geheimen rond atomen, straling, kwantummechanica, relativiteit,... Maar, zoals altijd in de geschiedenis, kwam met de kennis ook de mogelijkheid om die te misbruiken voor macht en oorlog.
In dit boek krijg je een overzicht van de zoektocht van mensen, wiens naam nu nog altijd doorklinkt. Hun werk, hun leven, hun kleine kantjes, hun moeilijkheden. Verder kom je ook te weten hoe het besef groeide dat men met al die nieuwe kennis een verschrikkelijk wapen kon maken. Waarom "wonnen" de Amerikanen de race naar de bom en niet bv. de Duitsers, aangezien Duitsland in het begin van de vorige eeuw aan de top stond wat wetenschap betrof? Wat was de rol van de wetenschappers zelf in deze? Hadden sommigen gewetensbezwaren, of net niet? Wie waren de spionnen? Wat waren de onvoorstelbare obstakels om uiteindelijk de bom te maken? Waarom werden ze net boven Hiroshima en Nagasaki gedropt en niet boven enige andere stad?
Wat met de bemanning van de B-29 die de eerste bom dropte?
Dit boek leest als een trein, soms zelfs als een thriller, hoewel je de uitkomst wel weet.
Fysica, politiek, geschiedenis, filosofie, de niet zo fraaie kanten van machthebbers (van welke strekking of ideologie ook), het komt allemaal aan bod in dit interessante boek.

Congo, een geschiedenis

David Van Reybrouck

Wat 'In Europa' van Geert Mak is voor onze contreien, is dit boek voor Congo: een uitgebreid en voorzover ik het kan beoordelen, een zo objectief mogelijk verslag van de woelige geschiedenis van dit merkwaardige land.
In een lijvig, maar zeer leesbaar boek vertelt Van Reybrouck over Congo: van lang voor de kolonisatie, bv. de slavenhandel, de ontdekkingsreizen door blanken, over de Congo-Vrijstaat van Leopold II, de kolonie, de onafhankelijkheid en het overleven van een volk in een corrupte staat tot 2010, wanneer Congolezen proberen voet aan de grond te krijgen in China.
Natuurlijk wordt ook de rol die België en de rest van de wereld in deze geschiedenis speelde uitgebreid belicht.
Zeer verhelderend, waarheidsgetrouw ook, ik bedoel daarmee, ik lees in dit boek over gebeurtenissen en situaties, die ik ook van mijn vader gehoord heb (die het voor een deel zelf meemaakte).
Terecht bekroond.
Ook nuttig als naslagwerk.

Wolf Hall

Hilary Mantel

Engeland, begin 16e eeuw.
Hendrik VIII is koning en gehuwd met koningin Catharina van Aragon. Zoals we weten, krijgen ze samen geen levende zoon en dus wil de koning een andere vrouw, Anna Boleyn.
Tot zover kennen we ongeveer allemaal de geschiedenis wel.
Dit boek gaat over een deel van het leven van Thomas Cromwell, ons minder bekend dan zijn latere familielid Oliver Cromwell en zoon van een geweldadige smid die het brengt tot de belangrijkste persoon van het koninkrijk naast Hendrik VIII zelf.
Cromwell loopt weg van huis nadat zijn vader hem voor de zoveelste keer voor dood(geschopt en geslagen) achterlaat. Hij vlucht naar Italië om er soldaat te worden en later woont hij in Antwerpen, waar hij alles over de handel leert. Over deze periode is niet zo veel geweten en we vinden Cromwell pas terug in dienst van kardinaal Wolsey, waar hij een ijverige leerling is in het diplomatieke en politieke spinnenweb van de hofhouding.
Wanneer Wolsey in ongenade valt, hij kan de paus niet overtuigen het huwelijk van de koning ongeldig te laten verklaren; neemt Cromwell handig en onopvallend de plaats in van zijn leermeester. Dat hij goed opgelet heeft in de jaren dat Cromwell bij Wolsey werkte, blijkt al heel snel. Zeker als Cromwell erin slaagt om alle obstakels uit de weg te ruimen zodat de koning eindelijk zijn krijgt. Cromwell wordt na verloop van tijd dé man die de feitelijke macht in handen heeft.

Dit verhaal speelt zich af in de coulissen van de grote geschiedschrijving. Af en toe krijg je wel eens een glimp van het grote toneel (bv. het huwelijk en de kroning van Anna Boleyn), maar zelfs dan wordt de menselijke kant nog meer uitgesponnen. Meestal speelt het verhaal zich af in de antichambres, op straat, bij Cromwell thuis, wat het boek ook een alledaags tintje meegeeft.

Het is geen gemakkelijk boek, het is een heel dik boek en er lopen een heleboel personnages in rond en enig kennis van de geschiedenis is vereist, maar dit alles is niet dat wat het meeste stoort. De manier waarop het geschreven is, maakt het lezen soms moeilijk. Er zijn hele alinea's waarin het voornaamwoord "hij" wordt gebruikt, zonder dat je weet over wie het nu gaat, over wie er wordt gesproken en met wie. Soms moet je een stuk teruglezen om weer mee te zijn en dat is niet zo tof.
Al bij al is het een goed boek, als je van geschiedenis houdt, omdat het een -weliswaar fictief- maar intrigerend inzicht geeft in het leven van de mensen die in die woelige tijden leefden. Maar ook in de manier waarop het voor ons simpele feit, Hendrik werd baas van de Anglicaanse kerk, tot stand kwam, een feit dat in die tijd heel wat voeten in de aarde had.

Sarah's lot

Kathleen Kent

Sarah's moeder, Martha Carrier is een van de vrouwen die als heks werd opgehangen in Salem, Massachusettes op het einde van de 17e eeuw. De schrijfster, Kathleen Kent, is in de tiende generatie een afstammelinge van Sarah en wou in dit boek Sarah's verhaal vertellen.
Het gezin Carrier, moeder, vader, vijf kinderen, heeft het niet gemakkelijk in de koloniën (Massachussettes was toen nog bij Engeland): lange, koude winters, hete zomers, godsdiensttwisten, ziektes, hard werken en de veelvuldige overvallen van de Indianen zijn deel van hun leven. Daarbij komt nog een erfeniskwestie, waardoor een neef zich gepasseerd voelt en elke manier goed is om het gezin van "zijn" boerderij te jagen. Bovendien is het een trots en stug gezin, niet erg kerks en door dingen uit het verleden, hebben de mensen uit hun dorp hen niet hoog op. Ze worden er ook nog eens van beschuldigd de pokken te hebben meegebracht naar Andover.
Algauw gaat de ronde dat Martha een heks is, elke genezing, elke eigenaardigheid en elke ziekte worden aan haar toverkunsten toegeschreven.
Als in het naburige Salem een aantal heksen worden opgepakt, duurt het ook niet lang of Martha is aan de beurt. Ze is ervan overtuigd dat ze haar onschuld zal kunnen bewijzen, maar heeft geen enkel verhaal tegen de jonge meisjes die "behekst" zijn en de schuldigen aanwijzen. Niemand is veilig voor de rechtbank, noch notabelen, geestelijken, peuters,...
Later worden ook de kinderen opgepakt en komen in dezelfde gevangenis terecht als hun moeder. De omstandigheden zijn er ronduit afschuwelijk, maar ze hebben elkaar nog (al zitten ze niet allemaal in dezelfde cel). Alleen vader, een reus van een man, met een duister verleden in Engeland, wordt niet opgepakt, simpelweg omdat men te bang is van hem.
Martha wordt opgehangen en de kinderen komen vrij, omdat er steeds meer protest komt tegen de heksenprocessen en de onmenselijke omstandigheiden in de gevangenissen. Uiteindelijk zal men zelfs overgaan tot verontschuldigingen en het terugbetalen van de gemaakte kosten.

Het verhaal komt in het begin misschien wat traag op gang, maar het leest steeds vlotter en boeit zeker en vast. Het wordt emotioneel, zonder hysterie of meligheid, wanneer eerst moeder, en later de kinderen opgesloten zitten en zeker als Martha haar kinderen moet achterlaten om te sterven.
Het boek zet je in ieder geval maar weer eens aan het denken over wat mensen in wat of wiens naam elkaar toch aandoen en dat voor ocharme dat beetje dat we hier op onze Aarde mogen rondlopen. En twee, of wij het zoveel beter doen? :-(

De duim van Alva

Kisling & Verhuyck

Elk jaar weer klagen de mensen van het Zuid dat de Sinksenfoor hen meer en meer overlast geeft. Niet alleen het geluid en het licht stoort, maar er zou ook meer aggressie zijn.
Een aantal huiseigenaren willen deze klacht aangrijpen om de Foor definitief van de Gedempte zuiderdokken te verwijderen.
Anderen zijn ervan overtuigd dat het kwaad niet van de Sinksenfoor komt, maar uit de grond, wakker gemaakt door het dreunen van de grote attracties. Ooit stond hier immers de dwangburcht van Alva, die een waar schrikbewind voerde. En wat gebeurde er met zijn reusachtige standbeeld?
Wie gelooft dit allemaal en wie profiteert van dit verhaal?

Een leuk boekje om te lezen, zeker als je een beetje geïnteresseerd bent in de geschiedenis van Antwerpen, maar het is ook niet meer dan dat.

De tijd van verwondering

Richard Holmes

Een boek over de wetenschap in de tijd van de Romantiek.
In de tweede helft van de 18e eeuw begonnen hoe langer hoe meer jonge mannen zich te interesseren voor de wetenschap. Het was in om de natuur te bestuderen, grote reizen te maken naar onbekende gebieden, en de mensen te verbazen met je ontdekkingen.
Het was een scharnierpunt in de wetenschapsgeschiedenis, een spannende tijd waarin alles nog te ontdekken was.

Holmes schrijft over Joseph Banks, botanicus op de Endeavour van kapitein Cook, over William en Caroline Herschel, over Humphrey Davy, diens assistent Michael Faraday,... maar ook over schrijvers als Mary Shelley, wiens Monster zeker geïnspireerd werd door de wetenschappelijke vorderingen van die tijd.
Er wordt ook veel gefilosofeerd en hoe de kunst, de wetenschap en de maatschappij elkaar beïnvloeden.

Een heel sterk boek, vlot geschreven, niet idolaat, er is zeker ook oog voor het harde werk dat aan de ontdekkingen vooraf ging, voor de fouten van de mens achter de wetenschapper en de fouten die wetenschapper maakt, maar ook met het waarom dat dat geen ramp is en kan leiden tot betere inzichten.
Het laatste derde deel van het boek mocht, wat mij betreft wat korter, wegens te weinig wetenschap en te veel poezie en filosofie en verder is het boek geschreven vanuit een zeer Brits standpunt (die eeuwige rivaliteit met Frankrijk), maar over het geheel genomen is het een heel interessant boek.

Het grote geschiedenisboek van Antwerpen

verschillende auteurs

Op letterlijk grootse wijze -wat past er anders bij de rijke geschiedenis van A- overloopt dit boek in 25 hoofdstukken de historische gebeurtenissen van Antwerpen. Te beginnen bij het prille begin, de oudste opgravingen, de eerste geschreven bronnen tot het jaar 2000.
In 336 bladzijden komen alle periodes, de mooie en de minder mooie, die deze stad gekend heeft, aan bod. Heel rijk geïllustreerd met meer dan 500 afbeeldingen.

Als je je een beetje interesseert voor de geschiedenis van Antwerpen en bij uitbreiding ook die van onze contreien, is dit een heel mooi en goed naslagwerk.
Heel aangenaam om te lezen.

Parel van China

Anchee Min

Als kind moest Anchee Min tijdens de Chinese Culturele Revolutie de schrijfster Pearl Buck zwart maken. Deze werd in die tijd beschouwd als een "imperialistische spionne".
Als Anchee Min vele jaren later in Amerika studeert en daar de boeken van Pearl Buck leest -bekend van o.a. De goede aarde- beseft zij dat Buck geheel onterecht werd beschuldigd in China.
Om dit goed te maken, schreef Min dit boek.

Ze voert een fictieve Chinese persoon op, Wilg, die samen met Pearl Sydenstricker, zoals ze toen nog heette, opgroeit in China. Ze worden vriendinnen voor het leven, wat vooral door Wilg zwaar wordt betaald tijdens het bewind van Mao.
Er lopen heel wat kleurrijke figuren, sommige fictief, andere mensen die echt geleefd hebben, in dit boek. Het boek geeft ook een helder beeld van het leven in China in de eerste driekwart van de vorige eeuw en het harde leven van de gewone Chinese mensen.

Het is een goed boek geworden, al wordt er soms een beetje te plichtmatig alles verteld over het leven van Pearl Buck, maar over het geheel best een aangenaam boek, zonder meer.

Lustrum

Robert Harris

Deze schrijver begint ondertussen een vaste waarde te worden op onze blog.

Lustrum is het tweede deel van de Cicero-trilogie. Imperium, het eerste deel werd hier al eens besproken en goedgekeurd.
Lustrum begint met een vreselijke, rituele moord op een jonge slaaf, vlak voor Cicero consul wordt. Eerst lijkt het alsof deze zaak niks met hem te maken heeft, maar niets is minder waar.
Cicero's voornemens om zijn jaar als consul goed te besteden, wordt al snel gedwarsboomd. Machtswellust, geldgewin, corruptie, verraad aan de republiek en de oude waarden zijn aan de orde van de dag, met justitie wordt gewoon een loopje genomen.
Cicero weert zich zoveel hij kan, maar het blijkt dat hij machtige vijanden heeft die maar een doel hebben, hem vernietigen. Zoals het altijd gaat in het leven en zeker ook in de politiek, je wint wat en je verliest dan weer.

Harris slaagt er ook hier weer in om een heel boeiend epos neer te zetten, je waant je zo in het oude Rome. Alles wordt heel beeldend verteld en je hoeft geen geschiedkundige te zijn om te kunnen volgen. Het boek schetst in ieder geval geen fraai beeld van de mensheid in de Oudheid, en is zeker een spiegel die ons voorhoudt dat we niet beter zijn dan de Romeinen.
Een waardige opvolger van Imperium en ik kijk zeker uit naar deel drie.