Spinoza is nog steeds een belangrijk filosoof, wiens gedachtengoed ons nog altijd beïnvloedt.
Spinoza was een jood, maar hoewel hij in het meest breeddenkende deel van Europa woonde, werd hij toch door de joodse gemeenschap in Amsterdam, voor eeuwig uit hun midden verbannen. Een zware straf: geen vriend, noch familielid mocht hij ooit nog zien, spreken of schrijven. Toch vond Spinoza zijn ideeën belangrijker.
Spinoza gelooft dat de god van elk geloof, dezelfde god is. Een volmaakte god die er niet om maalt dat we omwille van hem, naar de kerk gaan, tot hem bidden, bepaalde regels volgen, hij is immers perfect en onze kleine daden zullen daar niks aan veranderen of hem beïnvloeden. Volgens Spinoza werd de Thora geschreven door mensen en is die als dusdanig te interpreteren, niet als het woord gods, (bewijs: er zijn te veel onjuistheden en tegenstrijdigheden in dat boek).
Volgens Spinoza ligt de ware aard van god in de natuur, het is geen opperwezen, de duivel is niet te vrezen, want een creatie van god,... Anderzijds is Spinoza zeer conservatief en is de vrouw bv. voor hem absoluut minderwaardig en niet in staat tot zelfstandig denken over morele of politieke kwesties
Wat Yalom, zelf een jood, intrigeert, is waarom de nazis zo gefascineerd waren door Spinoza. Met name Alfred Rosenberg, de partij-ideoloog van de nazis kon niet begrijpen, waarom bv. zijn grote held, dé schrijver van het Duitse taalgebied, Goethe zo gecharmeerd was van Spinoza. Rosenberg -waarschijnlijk zelf jood, geen nieuwigheid daar- wou proberen het bewijs te leveren dat de denker zijn ideeën had gestolen ven rechtgeaarde ariërs.
Het boek vertelt de twee verhalen door elkaar: Spinoza die weet dat de banvloek zal worden uitgesproken en daarmee probeert om te gaan; Rosenberg die probeert Spinoza te doorgronden en te begrijpen.
Ik begrijp eigenlijk niet goed wat het verhaal van Rosenberg hierbij komt doen. De stukken over Spinoza zijn interessanter en volgens kenners adequaat, maar toch is het een boek dat niet overtuigd. De stijl is vlot en je steekt wel wat op over beide heren, de tijd was niet verloren, maar als je iets over een van beide heren echt wil weten, denk ik dat je beter een ander boek leest.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten