Beate en haar zoon

 Auteur  Arthur Schnitzler

Beate beweegt zich in de ‘belle monde’ van Oostenrijk begin 20^e eeuw. Ze adoreert haar 17-jarig kind maar ze komt er al snel achter dat haar zoon met een (oudere) barones een affaire heeft. Wat ze ten stelligste afkeurt, tot de beste vriend van haar zoon avances begint te maken. Als jonge weduwe heeft ze genoeg (getrouwde) notabele aanbidders, mijnheer de bouwmeester, een advocaat, haar dokter maar zal ze kunnen weerstaan aan het verlangen dat de jonge man bij haar oproept (ten slotte zou ze hetzelfde doen als haar zoon en de barones)

Deze novelle gaat eigenlijk over … niets of beter de verscheurende keuzes die moeten gemaakt worden maar ook het vertederend leven in landelijk Oostenrijk. Mooie volzinnen en heerlijk om te lezen, je waant je zo tussen de idyllische dorpjes van het Oostenrijk van weleer. Het einde is nogal tragisch.

Schnitzler was voor WOI zowat de Dan Brown van vandaag, een veelgelezen schrijver dus. Maar ook een schandaalschrijver (volgens de meningen van toen) , in die tijd was het totaal ongehoord dat een jonge man een affaire had met een ‘oudere’ vrouw.

Weetje: de film ‘Eyes wide shut’ van Kubrick is gebaseerd op een werk van Arthur Schnitzler

Grote Verwachtingen in Europa

 Auteur: Geert Mak

Grote Verwachtingen is de opvolger van 'In Europa' waarin Geert Mak een uitgebreide bloemlezing geeft van de geschiedenis van Europa in de bewogen 20ste eeuw. Dit nieuwe boek gaat over de nog recentere geschiedenis van Europa, nl. de eerste 20 jaar van de 21ste eeuw.

Zoals we gewoon zijn van Mak is ook dit weer een uit de kluiten gewassen werk. Degelijk, onderbouwd, grondig. Een must-read voor iedereen die de gang van zaken in deze verwarrende en snel evoluerende tijden toch enigszins wil begrijpen, ver weg van de waan van de dag. Tal van onderwerpen worden met feiten gedocumenteerd, toegelicht met kennis van zaken en gestoffeerd met anekdotes en/of persoonlijke meningen van bekende maar ook gewone burgers van overal in Europa. Ook Bart Somers, in de hoedanigheid van burgemeester van Mechelen, krijgt enkele bladzijden toebedeeld om zijn beleid inzake migratie en vluchtelingen in z'n stad toe te lichten. Deze tussenkomsten geven de algemenere historische beschouwing een persoonlijke, menselijke maar ook lokale kijk. Steeds interessant, soms ook wat langdradig.

Geert Mak schets een Europa van politieke besluiteloosheid en machteloosheid. Niet zelden blijken politici goede goede raad van experten in de wind te slaan (waar hebben we dat nog gehoord?). Of wordt eigenbelang of lokaal belang belangrijker dan het Europese. Heel vaak blijkt ook onkunde en te weinig kennis van zake bij de Europese leiders de basis te zijn van slechte of verkeerde beslissingen. 

Uit dit boek blijkt ook dat de Europese eenheid niet vanzelfsprekend is. Een sociale en politieke unie lijkt verder weg dan ooit. Verrechtsing en polarisering (synoniemen?) zetten burgers (opnieuw) tegen elkaar op. Tegelijk wordt door de EU-leiders vaak voorbij gegaan aan de grote verschillen tussen bv. het platte land en de steden, tussen Oost- en West-Europa en tussen het rijke noorden en arme zuiden. Uit de getuigenissen uit de praktijk blijkt dat politiek en hoge ambtenarij heel ver af staan van de realiteit die de Europese burgers ervaren, vooral in die regio's die de trein van de vooruitgang, of wat daar moet voor doorgaan, gemist hebben. De logge administratie, regelneverij en de soms dubieuze rol van de media doen het Europese project uiteraard geen goed. 

Opvallend, de hele klimaatproblematiek blijven een voetnoot in dit voor de rest behoorlijk complete werk. Niet dat het verzwegen of geminimaliseerd wordt, in tegendeel. Het geeft vooral aan dat klimaat in de eerste twintig jaar in Europa, en bij uitbreiding in de wereld, helemaal niet zo hoog op de agenda stond. De eerste schoolstaking van Greta Thunberg dateert dan ook nog maar van 2018 (het boek is gepubliceerd in 2019).

Dit boek is verhelderend en geeft gefundeerd inzicht in onze heel recente hedendaagse geschiedenis die gedomineerd wordt door fake news, propaganda en tendentieuze berichtgeving.

Dirk