maandag 23 januari 2012

Ik ben gewoon ANNders

Auteur: Manu Adriaens
 Deze biografie is een flauw afdrukje van het vorig besproken boek van de zelfde auteur, met hetzelfde onderwerp: Ann Christy. Of beter, dit boek is eerst verschenen (rond 1984/85) afgaande op de nummering door de bibliotheek. Waar “Want de roos overleeft” (zie december 2011) nog enigszins te pramen viel, alhoewel, is dit boekje een regelrechte ramp. In vijfentwintig interviews, waaronder een met Ann Christy zelf toen ze nog leefde, probeert Adriaens het leven van de zangeres te schilderen.
De enige waarde van dit werkje zijn de mooie zwart/wit foto’s van meesterfotograaf Jan De Winter (huisfotograaf van Christy).
Maar zoals gezegd, Adriaens schrijft dit op zulke amateuristische manier dat het zelfs in een clubblaadje van de plaatselijke fanfare zou geweigerd worden. In zijn inleiding schrijft hij: “Wie dit boekje als vorm van lijkenpikkerij ziet, heeft er niets van begrepen” (het boekje kwam uit net na het overlijden van Ann Christy). Het heeft er alle schijn van dat zijn schrijfsel regelrechte onvervalste lijkenpikkerij, pur sang, is. Indien de man echter echt eerlijk is in zijn betoog, wat twijfelachtig is dat het een ode is geworden aan de ‘grootste zangeres’ die Vlaanderen heeft gehad, kunnen we alleen maar besluiten dat Adriaens de meest belabberde schrijver is die Vlaanderen ooit heeft voortgebracht. Opstellen in het lager onderwijs zijn beter geformuleerd dan wat de man op papier durft zetten. Ik denk dat Adriaens er zelf niets van begrepen heeft

zondag 15 januari 2012

Lof van de stiefmoeder

Auteur: Mario Vargas Llosa                 
“Lof van de stiefmoeder” is een speelse roman over de lichtheid en de afgronden van de begeerte. Don Rigoberto is hertrouwd met de wulpse dona Lucretia. Zijn zoontje Alfonso, een cherubijntje met duivelse gedachten, houdt zielsveel van zijn stiefmoeder. Zoveel zelfs dat zijn gloed haar toch al gemakkelijk ontbrandbare zinnelijkheid doet oplaaien tot een onblusbaar vuur. Dit boek is zeer goed geschreven met enkele onnavolgbare sensueel/erotische passages, nochtans was ik er toch niet zo weg van. Llosa’s latere werk (het ongrijpbare meisje) is oneindig veel beter. Vooral de ‘tussenhoofdstukken’, waar er uitgeweid wordt over een bepaald kunstwerk (wel in de context van het verhaal), of het bezoek van de heilige geest aan Maria, breken de samenhorigheid of de spanningsboog. Dat is nu net wat je als schrijver niet mag doen. Waarom Llosa dit nu net wel doet, is me een raadsel. Experiment ? Overmoed ? Sommige recensenten spreken van een nieuw genre. In mijn ogen dan toch een mislukt genre. Llosa kan schrijven, zeker weten en literatuur is dit zeker wel. Maar boeien doet deze roman niet echt.

vrijdag 13 januari 2012

Het negende schrift van Maya

Isabel Allende

Maya Vidal vertrekt naar een klein eilandje voor de kust van Chili, verplicht en met het absolute verbod om contact op te nemen met wie dan ook van haar familie. Niemand mag weten waar ze zich bevindt.

Maya is nog maar negentien jaar, maar heeft al heel wat meegemaakt in haar jonge leven. Haar moeder, een Deense stewardess dumpte haar dochter na een week bij haar "schoonmoeder" en haar vader laat maar wat graag de opvoeding van zijn dochter over aan zijn Chileense moeder, Nidi en zijn zwarte stiefvader, Popo. Wanneer Popo sterft, valt heel Maya's wereld in duigen en ook Nidi is compleet van de kaart. Als Nidi zich eindelijk herpakt, is het voor Maya al te laat, ze is een kleine drugscrimineel geworden die zich van niets of niemand iets aantrekt. Nidi en een vriend van de familie proberen Maya zoveel mogelijk te helpen, maar het gaat van kwaad naar veel en veel erger met haar. Totdat er een punt komt waarop ze niet meer verder kan en ze naar haar grootmoeder wordt teruggebracht.

Twee verhalen lopen door elkaar: de Maya die op het eiland woont en tot bezinning komt en de Maya die ontspoort tot ze er bijna aan onderdoor gaat.

Het is altijd een fijn om een boek van Allende te lezen, ook nu weer. Het is een typisch boek van deze schrijfster als je kijkt naar de thema's die altijd terugkomen: Chili, de dictatuur, Neruda, het belang van familie en van de geesten van overledenen. Er is ook altijd hoop in haar boeken. Wat niet zo typisch Allende is aan dit boek, is de rauwheid waarmee het leven van Maya wordt beschreven, het leven aan de zelfkant van de maatschappij, de drugscene en het geweld.

Een boek dat uit is voor je het beseft.

woensdag 11 januari 2012

Het ongrijpbare meisje

Auteur : Mario Vargas Llosa                 
De liefde voor een vrouw kan vele vormen aannemen. De meeste zijn normaal, sommige zijn echter buitengewoon. Een dergelijke buitengewone liefde is het onderwerp van deze liefdesroman van Mario Vargas Llosa (Peru)
Vargas Llosa is een van de belangrijkste hedendaagse schrijvers van Latijns-Amerika. Hij schreef meer dan vijfentwintig boeken waaronder romans, verhalen en essays waarvoor hij ruimschoots werd beloond met verschillende belangrijke literaire prijzen.
Ongrijpbaar is het meisje waar Ricardo Somocurcio op vijftienjarige leeftijd zijn hart aan verliest. Ongrijpbaar, maar niet onbereikbaar. Hij heeft haar steeds opnieuw lief terwijl ze keer op keer in zijn leven opduikt: als het meisje Lily in zijn thuisland Peru, als echtgenote van een Franse diplomaat en als vrouw van een Japanse maffiabaas.
Ze laat er geen twijfel over bestaan dat zijn liefde niet wordt beantwoord, dat hij te arm is om aan haar eisen te voldoen, dat hij, kortom, alleen de moeite waard is vanwege de 'banale' complimentjes die hij haar geeft. Ze noemt hem haar 'brave jongen' en laat geen gelegenheid onbenut om zijn hoop op een leven met haar te vermorzelen. In een periode die bijna vijftig jaar beslaat beschrijft Vargas Llosa deze bijna obsessieve, masochistische liefde die beide personages van Peru naar Europa en Japan voert. Alles aan Ricardo is braaf en trouw. Van zijn baan als vertaler die hem in staat stelt naar Parijs te emigreren tot zijn liefde voor het 'Chileentje' zoals hij zijn obsessie noemt. Of hij haar nu door de jaren heen vindt of door haar gevonden wordt, hij verliest zijn liefde voor haar nooit. Als lezer wil je vooral begrijpen waarom. Iemand die zich de harteloosheid van deze vrouw keer op keer laat welgevallen, geen greintje tederheid terugkrijgt en altijd weer getrakteerd wordt op denigrerende opmerkingen verliest zijn hopeloze liefde snel zou je denken.
Maar waarom houdt Ricardo toch zoveel van haar? Waarom is ze zo bijzonder? Goed, ze heeft pit. Ze is wellicht knap. Maar aan de andere kant is ze steenkoud en berekenend. Bovendien zijn er andere knappe vrouwen. Als het Chileentje hem nodig heeft weet ze hem te vinden, maar als ze haar netten heeft uitgeslagen en een ander heeft gevonden laat ze Ricardo vallen als een baksteen. Lieve woorden komen er niet over haar lippen. In bed laat ze hem al het werk verzetten. Ze neemt, maar geeft niets.
Deze ontwikkelingen van de personages zijn goed uitgewerkt. Maar waar bestaat hun binding toch uit? Is het bewondering die verandert in medelijden als het Chileentje halfdood 'gered' wordt door Ricardo? Wint de ‘brave jongen’ die verandert in een reddende engel haar liefde uiteindelijk?
Bijna aan het einde van de roman komt Ricardo eindelijk achter haar ware identiteit.
Lof voor Vargas Llosa's schrijfstijl. Zijn nuchtere kijk op de personages maakt dat je als lezer geboeid blijft door de sentimentele Ricardo. Hij wordt, ondanks alles, niet saai. Terwijl hij dat objectief bekeken wél is. Wie is er zo gek? Lof ook voor de psychologische ontwikkeling die het Chileentje doormaakt. Zij blijft ook, ondanks haar onsympathieke aard, boeien. Er is ook een kwetsbaarheid, een tragiek in haar personage. Gaat ze toch een beetje van hem houden? Vargas Llosa laat veel vragen over de liefde onbeantwoord. Misschien is dat ook wel het beste. De liefde is niet voor rede vatbaar, noch makkelijk te beschrijven.  Hiermee schrijft Vargas Llosa een gelaagde psychologische roman die niet eenduidig valt uit te leggen. Helemaal vooraan, ik geloof het tweede hoofdstuk, komt er een saaie passage voor over de politiek van Peru, maar laat je daardoor niet afschrikken hoewel interessant; nadien wordt het prachtig. De meeslepende schrijfstijl doet denken aan Gail Tsukiyama of Isabel Allende. Llosa is een grandioos verteller, nog meer van dat ! Wereldliteratuur ! 
 

maandag 9 januari 2012

In Gesprek met Etienne Vermeersch

Auteur: Dirk Verhofstadt

Ondertitel:  Een zoektocht naar de waarheid


De titel mag je letterlijk nemen.  'In gesprek met Etienne Vermeersch' is één groot interview met de welbekende professor-emeritus in de wijsbegeerte.  Voor dit interview trokken interviewer en geïnterviewde veertien dagen naar het zonovergoten Toscane waar ze zich tegoed deden aan de plaatselijke gastronomie en cultuur.  Je zou voor minder loslippig worden.

Vermeersch staat in Vlaanderen en omstreken bekend als linkse intellectueel en vooraanstaand atheïst met soms opvallende maar stevig gefundeerde meningen.  En dat zal de lezer geweten hebben!  Op bijna iedere bladzij van dit boek slaagt Vermeersch erin om aan te tonen dat God (van welke religie dan ook) niet bestaat of niet kan bestaan, of, dat elke godsdienst pure volksverlakkerij is.  (Dit laatste is mijn persoonlijke interpretatie). Alleen al daarom is het, en dan vooral voor gelovigen, de moeite waard om te lezen.  En Vermeersch kan het weten.  Als kind streng katholiek opgevoed in een omgeving waar de Vlaamse Beweging steeds dichtbij was.  Als jongeling heeft Vermeersch vijf jaar als kloosterling geleefd maar is dan uitgetreden.  Hij weet dus waarover hij praat als hij het over godsdienst, het Christendom en religie in 't algemeen heeft.

In dit gesprek komen tal van onderwerpen aan bod. Over het ontstaan van de mens en de mensheid, God, moraal, humanisme, religie, wetenschap, euthanasie, milieu, armoede, bevolkingsgroei, kunst, om er maar enkele te noemen.  Over elk van deze onderwerpen heeft Vermeersch een uitgesproken mening.  En die meningen zijn fundamenteel onderbouwd en gestaafd met feiten en voorbeelden die er niet om liegen.  Je kan haast niet anders dan met hem akkoord gaan.  Toch kreeg ik soms het gevoel dat hij in zijn zuiver wetenschappelijke analyse te ver gaat en menselijke aspecten van het onderwerp niet in de redenering opneemt.  Dit is een gevoel dat mij vaak overkomt wanneer ik filosofische teksten lees.

Etienne Vermeersch is consequent en rationalistisch.  Benadert alles, ook de meest gevoelige en persoonlijke vraagstukken, vanuit een objectief wetenschappelijke basis en ontwikkelt een logische redenering om tot duidelijke conclusies te komen.  Centraal hierbij staan menslievendheid, eerbied voor mens en natuur, wetenschappelijk bewezen feiten, en kennis.  Als filosoof geeft hij ook blijk van veel kennis van de exacte wetenschappen.  Enig (zelf)relativerend vermogen is hem ook niet vreemd.

Een boek dat inzicht geeft in de visie van één van de belangrijkste Vlaamse denkers.  Ik heb veel bijgeleerd over (Bijbelse) geschiedenis en nieuwe inzichten verworven en andere bevestigd gezien.  Toch kreeg ik soms de indruk dat het interview enigszins georchestreerd was waardoor het soms langdradig werd.  Voor het overige: zeer verhelderend en blikverruimend! Een aanrader om te lezen op koude winteravonden en over door te bomen op zwoele zomeravonden.

De elementen


Theodore Gray

Een boek met alle elementen uit het periodieke systeem. Elk met hun karakteristieke gegevens, zoals hun plaats, hun atoommassa en -straal, hun dichtheid en kristalstructuur, hun emissielijnen enz.
Het is een kijk- en een leesboek geworden, elk element wordt in beeld gebracht, (voor zover dat mogelijk is) en ook zijn toepassingen, maar er komt ook telkens een woordje uitleg bij.

Nu kan je wel denken, wat heeft dat nu voor nut? Wel af en toe kwam ik toch een element tegen waar ik nog nooit van gehoord had of andersom, waar ik al wel van had gehoord, maar waarvan ik dan niet wist dat ze in die specifieke dingen werden gebruikt.
De auteur is een verzamelaar van elementen en heeft mee in die hoedanigheid zijn boek geschreven.

Heel interessant en zeker ook als naslagwerk te gebruiken.

Skippy tussen de sterren


Paul Murray

Skippy sterft, dat kom je al te weten in het eerste hoofdstuk van het boek. Door een overdosis pillen.
Waarom? Daarvoor moet je het boek lezen.
Skippy is een jongen van 14 jaar en zit op kostschool in het prestigieuze Seabrook, een college in Dublin, Ierland. Samen met zijn vrienden probeert hij zich staande te houden in de mallemolen van een jongenscollege (waar prestige en succes het enige is wat telt), de puberteit, de desinteresse van ouders en leraren, de meisjes in de school ernaast. Skippy zit in het waterpoloteam waar coach Tom meer dan gewone aandacht voor hem heeft.
Skippy wordt dolverliefd op het mooiste meisje van de school ernaast en natuurlijk willen zijn vrienden er alles aan doen om hem te helpen aan een afspraakje. Probleem is echter dat Lori, zo heet het meisje, al zo'n beetje "gaat" met Carl, een dolgedraaide drugdealer.

In flashbacks wordt verteld over een dramatische herfst op het college, door de ogen van een aantal personen: vriendjes, docenten, administratieve krachten, priesters, vriendinnetjes,...
Het boek gaat niet alleen om puberen, maar ook over eenzaam zijn en over verraad aan jezelf, maar ook aan anderen,...
Het boek is een hele turf om te lezen, want de auteur neemt royaal zijn tijd om zijn verhaal te vertellen, wat zeker niet stoort.
Het is trouwens niet allemaal kommer en kwel, natuurlijk. Het blijft een boek over jongens, hun stoerdoenerij en hun apenstreken.
Met veel plezier gelezen.

donderdag 5 januari 2012

Ik kan niet aan deze wereld wennen


Auteur: Manu Adriaens
 
Een biografie over het leven van Ann Salens, gelezen als achtergrond van een volgend toneelstuk. Adriaens is een Story / Dag allemaal redacteur en deze keer schrijft hij beter dan in de biografie van Ann Christy, maar hoogwaardige lectuur wordt het nooit echt. Ann Salens was een speciale dame. Voor Antwerpen bekend werd als modestad in de jaren zestig, had zij reeds de teneur neergezet. Onbekommerd, halve hippie, wijntjes drinken in haar vaste kroeg De Mok en ook wel De Muze, was haar leven.
Haar creaties pasten precies in het tijdsbeeld, het is slechts wanneer Ann Christy haar ontwerpen gaat dragen tijdens haar optredens, Salens beroemd wordt. Boekhouden of rekeningen betalen is niet aan haar besteed, liever trakteert ze heel de kroeg op een rondje na een succesvolle modeshow want het geld vloeit binnen als een waterval. Door haar nonchalance gaat heel het bedrijfje natuurlijk naar de bliksem, zodat ze bij het ocmw moet gaan aankloppen. En dan wordt ze ziek …
Een mooie biografie van deze ‘Antwerpse’ flamboyante kunstenares